Het enige wat in de oude hoofdstad Kharkhorin het bekijken waard is, is het prachtige klooster van Erdene Zuu. Maar dat is dan wel meteen het oudste en mooiste klooster van heel Mongolië!

Kharkhorin, hoofdstad van het Mongoolse Rijk

In de 13e eeuw gebruikte Dzjengis Khan het gebied van het huidige Kharkhorin om voorraden voor zijn leger op te slaan. Maar aangezien hij een echte Mongoolse nomade was, was er van een stad geen sprake. Het was zijn zoon Ogedei die uiteindelijk de opdracht gaf om hier een moderne stad te bouwen. Hiermee was Kharkhorin als hoofdstad van het Mongoolse Rijk geboren.

Handelaren, diplomaten en mensen uit heel Azië en Europa streken hier neer. De stad groeide en floreerde, maar toen amper veertig jaar later Kublai Khan besloot om van het huidige Beijing de nieuwe hoofdstad van het Mongoolse Rijk te maken, was dit erg snel voorbij.  Kharkhorin liep binnen een mum van tijd leeg, en wat overbleef werd in 1388 door Mantsjoerijse soldaten met de grond gelijk gemaakt.

Sfeerloos en grauw

Vandaag de dag is Kharkhorin een sfeerloze plek vol met grauwe Sovjet gebouwen waar amper 8.000 mensen wonen. Er is nog geen splinter van de hoogtijdagen bewaard gebleven, de naam van de stad is het enige wat wist te overleven.

Je zou dus denken dat je Kharkhorin tijdens een rondreis door Mongolië rustig over kunt slaan, maar niets is minder waar. Aan de rand van de stad staat namelijk Erdene Zuu Khiid, en dit was in 1586 het eerste boeddhistische klooster in Mongolië. Van het enorme complex zijn dankzij het communistische regime van de vroege 20e eeuw maar vier tempels blijven staan, maar het is desalniettemin prachtig en niet te missen.

Erdene Zuu Khiid

Erdene Zuu in KharkhorinHet klooster (Khiid) vormt een perfect vierkant van 400 bij 400 meter en wordt omzoomd door een muur met 108 stoepa’s. Het getal 108 is belangrijk, want volgens het boeddhisme hebben we in totaal precies 108 verschillende gevoelens.

En op een heuvel net buiten de poort van het complex staat een groot fallussymbool. Dit was bedoeld om de seksuele lusten van de monniken buiten de deur te laten. In de 19e eeuw woonde er in het klooster van Erdene Zuu namelijk meer dan 1.000 monniken en bestond het complex uit 62 tempels.

Lang leve Stalin…

In 1937 werden in opdracht van de Stalinistische leider Chorloogijn Tsjoibalsan de meeste kloosters in Mongolië afgebroken. Op de huidige vier tempels, een centrale stoepa en de buitenmuur na, werd Erdene Zuu Khiid platgegooid. De monniken werden vermoord of naar Siberië gestuurd.

Een flinke hoeveelheid beelden en tsam maskers werd door lokale mensen uit de ruïnes van het klooster gered en in de bergen begraven of (met gevaar voor eigen leven) in de huizen in de omgeving verstopt. Toen het klooster in 1965 als museum werd geopend, werden alle verborgen schatten tevoorschijn gehaald. Nu er sinds 1990 opnieuw religieuze vrijheid in Mongolië geldt, is het klooster weer in gebruik.

Erdene Zuu vandaag de dag

Vandaag de dag is Erdene Zuu Khiid een schaduw van wat het ooit was. Maar wat er nog staat is – ook als je al honderd andere boeddhistische tempels in Azië hebt gezien – zonder meer schitterend. Allereerst is er natuurlijk de prachtige buitenmuur en een indrukwekkende toegangspoort.

Erdene Zuu in KharkhorinDan zijn er drie tempels die de vernietigingsdrang wisten te overleven. Ze zijn gewijd aan de drie fases van boeddha’s leven: kindertijd, jong volwassenheid en volwassenheid. In deze drie tempels zijn alle beelden en maskers die de lokale mensen wisten te redden uitgestald. Daarnaast is er nog de Lavrin Sum tempel die helemaal in de Tibetaanse stijl is gebouwd. Dit is het enige gebouw dat nog echt in gebruik is, hier houden monniken iedere dag gebedsceremonies. Als laatste is er nog een grote centrale gebedsstoepa uit 1799.

Binnen het complex zijn nu veel open plaatsen met gras, hier stonden ooit andere tempels. Toen ik hier rondliep genoot ik van alles wat er nog stond, maar keek ik ook met smart naar alle open plekken. Wat zou hier ooit hebben gestaan? Hoe zou het hier honderd jaar geleden uit hebben gezien? Het moet onvoorstelbaar mooi zijn geweest!

Wil je meer lezen over Mongolië? Kijk dan bij mijn reisverhalen en reistips voor Mongolië.

Write A Comment